Hey Mona !

Σάββατο βράδυ 10 Νοεμβρίου του 2001 σε αποθήκη του Ιδρύματος Μείζονος Ελληνισμού (πως ακούγεται επί των ημερών μας άραγε;) επί της οδού Πειραιώς, βρίσκομαι ανάμεσα σε χιλιάδες άλλους, περιμένοντας να ακούσω ένα θρύλο της μουσικής , τον Bo Diddley! Την επιμέλεια και οργάνωση της παρουσίας του  είχε αναλάβει η εταιρία Astra & Supernova.
Τον θυμήθηκα γιατί χτες άκουγα το Bo Diddley is a bad sin (!) και σκέφθηκα να καταθέσω αυτή μου την εμπειρία.

Τη συναυλία του άνοιξαν οι έλληνες Speedballs, πραγματικοί speed σε όλα τους. Στη συνέχεια οι Fleshtones μου φρεσκάρισαν τα garagerock  και britpunk ακούσματά μου της περιόδου της στρατιωτικής μου θητείας. Ναι, πέρασα και από αυτό το μουσικό στάδιο. 
Η στιγμή της εμφάνισης του Ellas Mac Daniel (πραγματικό Ellas Otha Bates) κατά κόσμο Bo Diddley ήταν συγκλονιστική. Γιγαντόσωμος με το μαύρο κασμιρένιο αλλά χαρακτηριστικό του καπέλο και την σχεδόν τετράγωνη Gibson κιθάρα του,με είχε μαγέψει. Δεν είμαι φαν των συναυλιών ακόμη και τώρα, οπότε η αίσθησή μου ήταν πράγματι μοναδική. Τον συνόδευε η μπάντα της Debbie Hastings (για όσους ίσως να θυμούνται),  με πλήκτρα, μπάσσο, τύμπανα, και ακόμη μια session-κιθάρα.

Γεννημένος το 1928 στο Μισσισσίπι, ασχολήθηκε με τί άλλο; με τη μουσική. Μπλουζ καταβολές όπως όλοι και στη συνέχεια τραγούδι, σύνθεση, μπάντες και συναυλίες, ηχογραφήσεις και ουσιαστικά συμβολή στην εξέλιξη της μουσικής.

Είχε πάντως ένα ιδιαίτερο μουσικό στυλ. Δεν τον έλεγε κανείς μπλούζμαν μονάχα. Ούτε θεωρείται από τους κλασσικούς στυλοβάτες και εκπροσώπους των μπλουζ. Ήταν πιο ροκ και είχε πιο υβριδικό ήχο σε σχέση ,λόγου χάρη ,με τον ήχο του Μuddy Waters, του Sonny Boy Williamson, του Magic Slim ή του John Lee Hooker κ.ά. Επηρέασε πάρα πολλούς μουσικούς και κιθαρίστες. Οι Rolling Stones έχουν βαθιές επιδράσεις στον ήχο τους ,όπως από το μπλουζ γενικότερα, αλλά και άλλοι όπως ο Baddy Holy, o Jimmy Hedrix, o Eric Clapton.

Δεν είναι τυχαία η συνεργασία του με τον Chuck Berry , τον εφευρέτη ουσιαστικά και τον πρώτο εκφραστή του rock n roll. Ναι, αυτού του χαρισματικού μαύρου και "άσχημου" μουσικού, αυτού που η προτεσταντική ηθική της χώρας του, του ''πήρε'' την εφεύρεση και την εναπόθεσε στα λευκά αμόλευτα χέρια και το πανέμορφο πρόσωπο κάποιου Elvis Prisley αν δεν κάνω λάθος!

Αμέτρητες συνεργασίες με μουσικούς και μπάντες , ηχογραφήσεις και συναυλίες για πάνω από 60 χρόνια. Βραβεία, Hall of Fame, Grammy awards, ιδιαίτερη τεχνική σε μια ιδιαίτερη σχηματικά κιθάρα... Μια ζωή σαν ταινία. Πέθανε το 2008 σε ηλικία 80 ετών.

Αξίζει κάποιος , αν θέλει μουσικά να ενημερώσει τη δισκοθήκη του, να αγοράσει την κασετίνα από την περίοδο της Chess. Ο τίτλος είναι BO DIDDLEY "The Chess Years" περιλαμβάνοντας δώδεκα σιντί με όλη τη σημαντική δουλειά του. Περιέχει τα πάντα μέσα και θα καλύψει όλους , εκτός από αυτούς που θέλουν να εντρυφήσουν περισσότερο στη μουσική του.
Στο διάλειμμα της συναυλίας του ξεκουράστηκε σχετικά κοντά μου, υπογράφοντας αυτόγραφα και άλμπουμς. Είχα την ευκαιρία να του αποσπάσω μερικές πέννες από την κιθάρα του και να του ζητήσω τη μπαταρία από την ηλεκτρική του κιθάρα για ενθύμιο. Μου την έδωσε αφού την αφαίρεσε για να την αλλάξει ώστε να είναι καινούργια στο β΄μέρος!
Αφού έπαιξε και τραγούδησε, πήρε τα πάνινα κρουστά, στάθηκε ανάποδα με πλάτη στην αίθουσα και έπαιζε μαζί με τον ντράμερ. Ντελίριο ακολούθησε στους θεατές. Η ανταπόδοση;: Μας έπαιξε την εισαγωγή  από την Κάρμεν, τη γνωστή όπερα του Μπιζέ, με την κιθάρα του, όπως και το σημείο όπου η Κάρμεν μπαίνει στην ταβέρνα του Λίλας Πάστια! Πραγματικά μαγικός.

"...να βλέπουμε την ανθρώπινη ύπαρξη στη συγκεκριμένη της πραγματικότητα."

Είναι τόσο σπάνιο να διαβάσει κανείς δηλώσεις του Μίλαν Κούντερα, που η παρέμβασή του στην εφημερίδα Le Monde για να εκφράσει τη συμπαράστασή του στον Ρομάν Πολάνσκι αποκτά ιδιαίτερη σημασία. Ο διάσημος Τσέχος συγγραφέας γράφει ότι, παρ’ όλο που δεν έχει ποτέ συναντήσει τον σκηνοθέτη και τον γνωρίζει μόνο από το έργο του, τον σκέφτεται πολύ τους τελευταίους μήνες. 

«Τον φαντάζομαι επιτηρούμενο σε ένα σαλέ της Ελβετίας, να προσπαθεί να εργαστεί - και ξέρω καλά ότι δεν μπορεί. Ενας άνθρωπος που κατηγορείται βρίσκεται πάντα στη φυλακή. Η κατηγορία καταλαμβάνει τον νου του, τον εμποδίζει να σκεφτεί, του στερεί τη ζωή»

«Δεν θα πω τίποτα», συνεχίζει ο Κούντερα, «για τη δικονομική πλευρά της υπόθεσης. Θα πω μόνο ότι η τέχνη της Ευρώπης, η λογοτεχνία της, το θέατρό της, μας έχουν μάθει να σκίζουμε το παραπέτασμα των δικονομικών, θρησκευτικών, ιδεολογικών κανόνων και να βλέπουμε την ανθρώπινη ύπαρξη στη συγκεκριμένη της πραγματικότητα.

Πιστός σ’ αυτή την κουλτούρα, αρνούμαι να κλείσω τα μάτια μπροστά στον παραλογισμό της κατάστασης του Πολάνσκι, ο οποίος καταδιώκεται για μια πράξη που έλαβε χώρα πριν από τριάντα τρία χρόνια. Ολοι οι πρωταγωνιστές του δράματος τον έχουν συγχωρήσει και η επ’ άπειρον παρατεινόμενη δίωξή του δεν πρόκειται να ωφελήσει κανέναν.

Αν η Ευρώπη είναι ακόμα Ευρώπη, αν εξακολουθεί να είναι κληρονόμος του δικού της πολιτισμού, δεν θα μπορέσει να υπομείνει σιωπηλά τον παραλογισμό αυτής της σκληρής παντομίμας που παίζεται σε ένα ελβετικό σαλέ».

Της  Αγγελικής Στουπάκη από την Καθημερινή της 11.05.2010

Η φωτογραφία είναι από το www.hestia.gr

"Θέλει να γίνω ένας έντιμος άνθρωπος..."

...

Στάθηκα μάρτυρας μιας μικρής σκηνής στο σπίτι μιας ηλικιωμένης φίλης. Εκείνη η γυναίκα, κατά τη διάρκεια των σταλινικών δικών της Πράγας το 1951, είχε συλληφθεί και είχε δικαστεί για εγκλήματα που δεν είχε διαπράξει.

...

Η φίλη μου κατάφερε να γλιτώσει τη ζωή της επειδή, χάρη στο ασυνήθιστο θάρρος της, αρνήθηκε να επιδοθεί, όπως όλοι οι σύντροφοί της , όπως και ο ποιητής Α., "στην αναζήτηση του λάθους της".

...

Βγαίνοντας από τη φυλακή, ξαναβρήκε λοιπόν το γιό της σε ηλικία δεκαέξι ετών και είχε τότε την ευτυχία να ζήσει μαζί του μια μετρημένη μοναξιά για δύο. Το γεγονός οτι προσκολλήθηκε με πάθος στο γιο της είναι απόλυτα κατανοητό. Ο γιός της ήταν εικοσιέξι ετών όταν, μια μέρα, πήγα να τους δω. Πειραγμένη, ενοχλημένη η μάνα έκλαιγε. Η αιτία ήταν όλως διόλου ασήμαντη: ο γιος της είχε σηκωθεί πάρα πολύ αργά το πρωί ή κάτι τέτοιο. Είπα στη μητέρα:  "Γιατί εκνευρίζεσαι για ένα τόσο μηδαμινό πράγμα; Αξίζει άραγε τον κόπο να κλαις για κάτι τέτοιο; Υπερβάλλεις!"

Στη θέση της μητέρας, μου απάντησε ο γιος: "Οχι, η μάνα μου δεν υπερβάλλει. Η μάνα μου είναι μια καταπληκτική γυναίκα. Μπόρεσε ν΄αντισταθεί σε πράγματα, στα οποία όλοι ενέδωσαν. Θέλει να γίνω ένας έντιμος άνθρωπος. Είναι αλήθεια, σηκώθηκα πάρα πολύ αργά το πρωί, αλλά αυτό για το οποίο με μέμφεται η μητέρα μου, είναι κάτι βαθύτερο. Είναι η συμπεριφορά μου. Η εγωιστική συμπεριφορά μου. Θέλω να γίνω ο άνθρωπος που θέλει η μητέρα μου. Και της το υπόσχομαι μπροστά σου".

Ο,τι το κόμμα  δεν είχε κατορθώσει ποτέ να κάνει με τη μητέρα του, η μητέρα  είχε κατορθώσει να κάνει με τον γιό της. Τον είχε εξαναγκάσει να ταυτιστεί με την παράλογη κατηγορία, να πάει "ν΄αναζητήσει το λάθος του", να κάνει μια δημόσια ομολογία. Κοίταξα αποσβολωμένος αυτή τη σκηνή μιας σταλινικής δίκης και κατάλαβα ξαφνικά οτι οι ψυχολογικοί μηχανισμοί που λειτουργούν στο εσωτερικό των μεγάλων ιστορικών γεγονότων (φανομενικά απίστευτων και απάνθρωπων) είναι ίδιοι μ΄εκείνους που διέπουν τις οικείες και κοντινές καταστάσεις (όλως διόλου κοινότοπες και πολύ ανθρώπινες).

Μίλαν Κούντερα " Η Τέχνη του Μυθιστορήματος" μτφ. Φ.Δρακονταειδής, εκδ ΕΣΤΙΑ.

Ο φουκαράς ο κύριος Ένγκελμπερτ και η αιτία της αγελαίας αδιαφορίας του νεοέλληνα στη διαφθορά

Η υπαρξιακή σημασία ενός κοινωνικού φαινομένου γίνεται αντιληπτή με τη μεγαλύτερη οξύτητα όχι τη στιγμή της εξάπλωσής του αλλά όταν βρίσκεται στις αρχές του, ασύγκριτα πιο αδύναμο απ΄ό,τι θα γίνει την επόμενη μέρα. Ο Νίτσε παρατηρεί οτι τον 16ο αιώνα η Εκκλησία πουθενά στον κόσμο δεν ήταν λιγώτερο διεφθαρμένη απ΄ό,τι στη Γερμανία, και γι΄αυτό η Μεταρρύθμιση γεννήθηκε ακριβώς εκεί, επειδή "ακόμα και τα πρώτα σημάδια της διαφθοράς τους ήταν ανυπόφορα". Την εποχή του Κάφκα η γραφειοκρατία ήταν ένα αθώο παιδάκι σε σύγκριση με τη σημερινή, κι όμως ο Κάφκα ανακάλυψε την τερατωδία της, που έχει γίνει στο μεταξύ κάτι τετριμμένο και δεν ενδιαφέρει πλέον κανέναν. Τη δεκαετία του 1960, ορισμένοι λαμπροί φιλόσοφοι υπέβαλλαν την "κοινωνία της κατανάλωσης" σε μία κριτική η οποία με το πέρασμα του χρόνου, βρέθηκε τόσο γελοιογραφικά ξεπερασμένη από την πραγματικότητα, που αισθάνεται κανείς αμήχανα ακόμα και να αναφερθεί σ΄αυτήν. 

Διότι πρέπει να θυμηθούμε ένα άλλο γενικό κανόνα: ενώ η πραγματικότητα δεν ντρέπεται καθόλου να επαναλαμβάνεται, η σκέψη, απέναντι στην επανάληψη της πραγματικότητας, καταλήγει πάντοτε στη σιωπή.

Το 1920 ο κύριος Ένγκελμπερτ εξακολουθούσε να εκπλήσσεται από το θόρυβο των "βρυχώμενων τεράτων" (*)' οι επόμενες γενιές το βρήκαν φυσικό' ο θόρυβος αφού πρώτα γέννησε αισθήματα φρίκης στον άνθρωπο, αφού πρώτα τον αρρώστησε, σιγά σιγά τον αναμόρφωσε' με το να είναι πανταχού και αδειάλειπτα παρών, έφτασε να ενσταλάξει μέσα του την ανάγκη του θορύβου και μαζί μιαν εντελώς άλλη σχέση με τη φύση, με την ανάπαυση, με τη χαρά, με την ομορφιά, με τη μουσική (που έγινε ένα αδιάκοπο ηχητικό φότο και έπαψε να είναι τέχνη), ακόμα και με τον λόγο (που δεν κατέχει πια όπως άλλοτε προνομιακή θέση στον κόσμο των ήχων). Στην ιστορία της ύπαρξης επρόκειτο για μια τόσο βαθιά, τόσο μόνιμη αλλαγή, που όμοιά της κανένας πόλεμος, καμμία επανάσταση δεν ήταν σε θέση να επιφέρει'

Μίλαν Κούντερα - " Ο πέπλος", ΔΟΚΙΜΙΟ ΣΕ ΕΦΤΑ ΜΕΡΗ, μτφ. Γιάννης Η. Χάρης, εκδ. βιβλιοπωλείον της ΕΣΤΙΑΣ.

(*) Θυμάμαι εδώ την περίφημη συνέντευξη που έδωσε ο  γνωστός αρχιτέκτονας και μέλος της φουρνιάς του Ματαρόα, ο ευφυής και πρωτοπόρος  Αριστομένης Προβελέγγιος στο Στάθη Τσαγκαρουσιάνο. Ενοχοποίησε τα "βρυχώμενα τέρατα" σαν τη μεγάλη μάστιγα και πληγή του σύγχρονου ανθρώπου, προτείνοντας μάλιστα και την ποινή του θανάτου στους εμπόρους αυτοκινήτων!

William Orbit - "Pieces in Modern Style"

Το αριστούργημα του Αμερικανού συνθέτη Samuel Barber "Adagio for Strings" θυμήθηκα πριν λίγες μέρες. 

Δυστυχώς το "γνώρισα" μέσα από τη δουλειά του William Orbit με τον τίτλο " Pieces in a Modern Style " και όχι απευθείας από τη δουλειά του ίδιου του συνθέτη. Το παραπάνω σιντί κυκλοφόρησε το 2000 από την Warner στην Ελλάδα. Ο δίσκος είναι πραγματικό κόσμημα, από τη σύλληψη, την παραγωγή μέχρι και την τελική εικόνα του.